10 Οκτ 2011

Γλυκιά μου εξάρτηση... myworld.gr

Ξέρετε πόση ζάχαρη τρώει κάθε μέρα το παιδί σας; Γνωρίζετε πόσο πολύ βλάπτουν τα γλυκά την υγεία του; Πριν βιαστείτε να απαντήσετε ή να καταδικάσετε… συλλήβδην κάθε γλυκό πειρασμό, ένα σας λέμε: και στην περίπτωση αυτή ισχύει το γνωμικό: μέτρον άριστον!
Σίγουρα μεριμνάτε καθημερινά για τη σωστή και ισορροπημένη διατροφή του παιδιού σας, του μαγειρεύετε νόστιμα και υγιεινά, γεμίζετε το ψυγείο με τα πλέον θρεπτικά τρόφιμα και του προσφέρετε όλα όσα έχει ανάγκη για να αναπτυχθεί σωστά. Μήπως όμως μαζί με όλα αυτά τα θρεπτικά στοιχεία και τις βιταμίνες που του προσφέρετε, του δίνετε και λίγη ζάχαρη παραπάνω απ’ όσο πρέπει; Αυτό τουλάχιστον υποστηρίζει πρόσφατη έρευνα στις ΗΠΑ, σύμφωνα με την οποία το μέσο παιδί προσχολικής ηλικίας καταναλώνει 15 κουταλάκια ζάχαρης (ή άλλων γλυκαντικών ουσιών όπως το μέλι και η φρουκτόζη) τη μέρα, ενώ η επιτρεπόμενη ποσότητα είναι 6 κουταλάκια. Οι κύριες πηγές ζάχαρης στην παιδική διατροφή είναι οι φρουτοχυμοί και τα ανθρακούχα ποτά, τα μπισκότα και οι καραμέλες. Ακόμα και τα πιο υγιεινά φαγητά, όμως, κρύβουν ποσότητες ζάχαρης μεγαλύτερες από αυτές που πιστεύουμε.
Οι επιστήμονες προειδοποιούν πως η μεγάλη ποσότητα ζάχαρης προκαλεί προβλήματα βάρους, καθώς και προβλήματα στα δόντια και πιθανότατα στην καρδιά. Συγχρόνως, όλες οι ζαχαρούχες τροφές, οι οποίες είναι φτωχές σε βιταμίνες και θρεπτικά συστατικά, κόβουν την όρεξη του παιδιού για πιο θρεπτικά φαγητά με αποτέλεσμα να παρεμποδίζουν την ομαλή του ανάπτυξη.

Έρωτας από την πρώτη στιγμή
Τα παιδιά λατρεύουν τη ζάχαρη. Από τη στιγμή που γεννιούνται έχουν μια φυσική προτίμηση στη γλυκιά γεύση - εξάλλου το μητρικό γάλα είναι μια πολύ γλυκιά τροφή. Έρευνες δείχνουν ότι η ζάχαρη μπορεί να έχει καθησυχαστική επίδραση σ’ ένα αναστατωμένο μωρό, ενώ το ζαχαρόνερο είναι η πρώτη τροφή για τα πρόωρα μωρά τις πρώτες ώρες της ζωής τους. Τίποτα απ’ όλα αυτά δεν είναι τυχαίο αφού ο ρόλος της ζάχαρης είναι σημαντικός για την άμεση απόδοση ενέργειας στον ανθρώπινο οργανισμό και κατ' επέκταση για την προστασία της εγκεφαλικής και μυϊκής λειτουργίας του. Η κατανάλωση ζάχαρης, λοιπόν, σαφώς και θα πρέπει να περιλαμβάνεται στο διαιτολόγιο του παιδιού. Η σχέση όμως που θα αναπτύξουν τα παιδιά μας με τις τροφές που εμπεριέχουν ζάχαρη χρειάζεται οριοθέτηση.
Υπερκατανάλωση, ο μεγάλος εχθρός
Οι περισσότερες παιδικές τροφές είναι ιδιαίτερα γλυκές και έτσι τα παιδιά δυσκολεύονται να αποδεχτούν άλλες γεύσεις όπως η ξινή και η πικρή. Ίσως κι αυτό αποτελεί μια εξήγηση γιατί το μικρό σας αντιδρά έτσι στη θέα και μόνο των πράσινων λαχανικών μέσα στο πιάτο του. Βέβαια, υπάρχει και η καλή ζάχαρη που συνυπάρχει, για παράδειγμα, στα φρούτα μαζί με όλες τις πολύτιμες βιταμίνες τους. Δυστυχώς, όμως, ακόμα και τα φρούτα στη φυσική τους μορφή δεν αποτελούν τα πλέον δημοφιλή φαγητά των λιλιπούτειων, οι οποίοι αντιθέτως λατρεύουν τους χυμούς με προσθήκη ζάχαρης ή μια καραμέλα με… γεύση πορτοκάλι. Οι επιστήμονες πιστεύουν πως η γλυκιά γεύση παρεμβαίνει και παρεμποδίζει την αποδοχή άλλων γεύσεων και γι’ αυτό, όσο πιο πολλά γλυκά φαγητά τρώει ένα παιδί τόσο πιο λίγα φρούτα, λαχανικά και γαλακτοκομικά καταναλώνει, είναι με λίγα λόγια μια σχέση αντιστρόφως ανάλογη.
Και καταλήγουν: η υπερκατανάλωση της ζάχαρης και οι αρνητικές της συνέπειες στον παιδικό οργανισμό δεν είναι άμεσα ορατές, αλλά μακροπρόθεσμα μπορούν να αποβούν εξαιρετικά επικίνδυνες.
Δεν χρειάζεται όμως να φτάσουμε και στο άλλο άκρο. Κάποιοι γονείς πιστεύουν ότι η ζάχαρη θα πρέπει να εξαιρείται εντελώς από το παιδικό διαιτολόγιο. Κάτι τέτοιο είναι λάθος! Αυτό που χρειάζεται να προσέξουν είναι την υπερβολική κατανάλωση από το παιδί τους, διότι θα επιφέρει αρνητικά αποτελέσματα όπως: αύξηση σωματικού βάρους, καταπόνηση των οστών, αποθήκευση λίπους στο μυϊκό ιστό, εμφάνιση τερηδόνας, ανάπτυξη προδιάθεσης σακχαρώδους διαβήτη.
Πως θα χτίσετε μια σωστή σχέση με τα γλυκά
Το πρώτο που πρέπει να κάνετε είναι να φροντίσετε να μην υπάρχουν στο σπίτι τροφές πλούσιες σε ζάχαρη. Είναι δύσκολο ένα παιδί να αντισταθεί στο γλυκό πειρασμό που κρύβεται στο ντουλάπι ή το ψυγείο. Η υπερβολική αυστηρότητα ωστόσο δεν βοηθάει. Παρόλο που είναι καλό γενικά να αποφεύγονται σε καθημερινή βάση οι γλυκές λιχουδιές γιατί περιέχουν πολλά κορεσμένα λιπαρά, οι τροφές αυτές δεν θα πρέπει να εξαιρούνται εντελώς από το διαιτολόγιο του παιδιού. Μερικές φορές την εβδομάδα μπορείτε να του προσφέρετε κάποια γλυκά π.χ. ένα κομμάτι κέικ ή τα αγαπημένα του μπισκότα. Για αυτό σκόπιμο είναι να μπαίνουν συγκεκριμένα όρια σχετικά με την κατανάλωσή γλυκών. Ακόμα:
• Μάθετε στο παιδί σας να είναι… επιλεκτικό.
Μπορεί να τρώει ένα γλυκάκι (αλλά μόνο ένα) την ημέρα. Δώστε του λοιπόν την ευκαιρία να διαλέξει ανάμεσα στο παγωτό ή σε ένα αναψυκτικό.
• Αποφύγετε τα επεξεργασμένα τρόφιμα και γλυκά.
Επειδή δεν μπορείτε να καταλάβετε τι περιέχουν, μαγειρέψτε τα δικά σας σπιτικά πεντανόστιμα φαγητά με τα πιο υγιεινά συστατικά.
• Συμβιβαστείτε με το παιδί σας.
Αν του απαγορεύσετε διά ροπάλου συγκεκριμένα φαγητά θα τα κάνετε πολύ πιο… γοητευτικά στα μάτια του. Αντί για αυτό μπορείτε να του δίνετε τα πιο ανθυγιεινά φαγητά μία φορά την εβδομάδα.
• Αποφύγετε τα αναψυκτικά.
Επειδή κρύβουν μεγάλες ποσότητες ζάχαρης, προσφέρετε στο παιδί σας μια φρεσκοστυμμένη πορτοκαλάδα.
• Κάντε το συνήθεια να πλένει τα δόντια του αμέσως μετά το γλυκό.
Η ζάχαρη ταΐζει τα μικρόβια του στόματος που καταστρέφουν τα δόντια.
• Αναβάλλετε όσο μπορείτε τη γνωριμία με τις γλυκές γεύσεις.
Δεν χρειάζεται, για παράδειγμα, να δώσετε στο μωρό να δοκιμάσει μια κουταλίτσα από την τούρτα των πρώτων γενεθλίων του.
• Δώστε το καλό παράδειγμα δείχνοντας αυτοέλεγχο.
Αν έχετε γεμίσει όλα τα ντουλάπια της κουζίνας με μπισκοτάκια και τα ανοίγετε κάθε λίγο και λιγάκι για να τσιμπήσετε μια νοστιμιά μπροστά στο παιδί ή τρώτε μια ολόκληρη σοκολάτα μπροστά στην τηλεόραση, πίνετε διαρκώς αναψυκτικά, ολοκληρώνετε πάντα το γεύμα σας με μια σιροπιαστή πάστα, τι περιμένετε να κάνει και το παιδί;
• Αποφύγετε τις διαμάχες.
Αν κάθε πρωί που ξυπνά σας παρακαλά να του δώσετε μια σοκολάτα, μην του το απαγορεύετε ορθά κοφτά. Εξηγήστε του με υπομονή πόσο κακό του κάνει.
• Αναγνωρίστε τη διαφορά.
Επειδή ζάχαρη, από… ζάχαρη διαφέρει, είναι σημαντικό να μπορούμε να ξεχωρίσουμε σε ποια τρόφιμα υπάρχει στην απλή της μορφή, μιας και στην περίπτωση αυτή χαρίζει στο παιδί ενέργεια χωρίς να επιβαρύνει τον οργανισμό του. Πάρτε για παράδειγμα τα φρούτα από τη μια και το κέικ από την άλλη. Είναι και οι δύο τροφές που περιέχουν σημαντικές ποσότητες ζάχαρης, αλλά τα φρούτα είναι πολύ πιο υγιεινά αφού πέραν του άμεσου ταχύτατου ρυθμού απόδοσης ενέργειας, ο οργανισμός μέσω της ζάχαρης των φρούτων θα αξιοποιήσει το μεγαλύτερο ποσό της ενέργειας αποφεύγοντας την άμεση αποθήκευσή του σε μορφή λίπους.
Έχει και η ζάχαρη τις… ώρες της
Ας δούμε πότε το παιδί έχει περισσότερη ανάγκη την κατανάλωση ζάχαρης.
• Κατά το πρωινό ξύπνημα. Το πρωί το ποσό της γλυκόζης στον παιδικό οργανισμό είναι μειωμένο. Αν λοιπόν δώσετε στο παιδί σας ένα πρωινό που περιέχει τρόφιμα με ζάχαρη θα παραχθεί ένα ικανοποιητικό ποσό ενέργειας ώστε να ξεκινήσει την ημέρα του με ζωντάνια και καλή διάθεση.
• Εάν το παιδί αθλείται ή στο μάθημα της γυμναστικής. Θα ήταν καλό μισή ώρα πριν και μισή ώρα μετά να τραφεί με τέτοιου είδους τρόφιμα, ώστε να αθληθεί με πλήρη απόδοση χωρίς να καταβληθεί από το αίσθημα της κόπωσης προφυλάσσοντας ταυτόχρονα το μυϊκό ιστό.
• Όταν μελετά ή προετοιμάζεται για κάποιο τεστ. Ή ακόμα κι όταν δυσκολεύεται να συγκεντρωθεί στο διάβασμα. Ένα διάλειμμα για να καταναλώσει τροφές οι οποίες θα του προσφέρουν ενέργεια μέσω απλών σακχάρων, μπορεί να ενισχύσει τις επιδόσεις του.
Τα τρία πιο συχνά λάθη που κάνουμε
Μπορεί η ζάχαρη και γενικά τα γλυκά να είναι ο πιο εύκολος τρόπος να χειριστείτε ένα παιδί, δεν είναι όμως και ο πιο σωστός. Γενικώς, τα γλυκά δεν θα πρέπει να παρεμβαίνουν στον τρόπο που επικοινωνούμε και μεγαλώνουμε τα παιδιά μας. Ορίστε μερικά λάθη που πρέπει να αποφεύγετε:
«Αν αδειάσεις το πιάτο, θα σου δώσω σοκολάτα»
Το φαγητό και ιδιαίτερα τα γλυκά δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται σαν μέσο ανταμοιβής και φυσικά δεν θα πρέπει να τα στερούμε από το παιδί χρησιμοποιώντας τα σαν μέσο τιμωρίας. Το παιδί πρέπει να μάθει από νωρίς ότι τρώει για να ικανοποιήσει την πείνα του αλλά και τις ανάγκες του οργανισμού του. Οποιοδήποτε άλλη παρεμβολή σε σχέση με το φαγητό δίνει λάθος μηνύματα.
«Πάρε μια καραμέλα για να μην κλαις»
Το φαγητό σε καμία περίπτωση δεν θα πρέπει να χρησιμοποιείται σαν μέσο ανακούφισης από δυσάρεστα συναισθήματα. Με αυτό τον τρόπο το παιδί, κάθε φορά που θα έρχεται αντιμέτωπο με συναισθήματα όπως λύπη ή απογοήτευση ή ακόμα και στρες ή ανία, θα καταφεύγει στο φαγητό και ιδιαίτερα σε γλυκές τροφές ή τροφές πλούσιες σε λιπαρά γνωστές και ως «τροφές ανακούφισης». Αυτός ο συσχετισμός μπορεί να το ακολουθεί για το υπόλοιπο της ζωής του διαμορφώνοντας ένα εντελώς λανθασμένο μοντέλο διατροφικής συμπεριφοράς ενός ενήλικα που θα τρώει για συναισθηματικούς λόγους κι όχι γιατί πεινάει πραγματικά. Βοηθήστε λοιπόν το παιδί σας να διαχειριστεί τα συναισθήματα λύπης ή αναστάτωσης με το να ανταποκρίνεστε στις πραγματικές του ανάγκες κι όχι αποσπώντας την προσοχή του με γλυκούς πειρασμούς.

«Μην τρως γλυκά γιατί θα παχύνεις»
Έχει αποδειχθεί από έρευνες ότι ακόμα και τα υπέρβαρα παιδιά είναι καλύτερο να τα ενθαρρύνουμε να καταναλώνουν περισσότερες υγιεινές τροφές από το να τους απαγορεύουμε να τρώνε τροφές που εμπεριέχουν ζάχαρη. Και αυτό γιατί οι απαγορεύσεις εντείνουν την επιθυμία για τις τροφές αυτές.

Smart tip: Μάθετε στο παιδί να βουρτσίζει τα δόντια του μετά την κατανάλωση γλυκών.
Smart tip: Eίναι προτιμότερο να μην δίνετε στο παιδί τροφές πλούσιες σε ζάχαρη όταν είναι νηστικό. Προτιμήστε να τις καταναλώσει μετά το φαγητό
Τελικά, η ζάχαρη προκαλεί υπερκινητικότητα;
Πίσω στο 1973, ο αλλεργιολόγος Μπέντζαμιν Φέινγκολντ υποστήριξε ότι η ζάχαρη καθώς και κάποια άλλα συστατικά στα τρόφιμα προκαλούν ή αυξάνουν την υπερκινητικότητα των παιδιών. Αν και από τότε έγιναν πολλές έρευνες πάνω στο συγκεκριμένο θέμα, οι επιστήμονες δεν μπόρεσαν να το αποδείξουν. Μην βιαστείτε λοιπόν να ενοχοποιήσετε τη ζάχαρη για το αεικίνητο σαν σβούρα παιδί σας. Αυτό δεν σημαίνει βέβαια ότι δεν έχετε πολλού άλλους λόγους για να περιορίσετε τα γλυκά.
Ορισμένα διατροφικά πρότυπα…
…τα οποία μπορεί ν’ αποδώσουν τα μέγιστα οφέλη της ζάχαρη είναι τα εξής:
Πρωινό: Κατανάλωση δημητριακών με γάλα και μία κουταλιά του γλυκού μέλι και 2 φρούτα.
Διάλειμμα στο σχολείο: 1 μπάρα δημητριακών.
Πριν τη γυμναστική: 1 φρούτο.
Μετά τη γυμναστική: 1 τοστ.
Διάλειμμα μελέτης: 1 χυμός λαχανικών με 1 τοστ ή 1 σπιτικό milkshake.
Πριν κοιμηθεί: 1 ποτήρι γάλα με 1 λεπτή φέτα ψωμί.
Τι να προτιμήσετε.
Τρόφιμα τα οποία αποδίδουν τη ζάχαρη στην απλή της μορφή και είναι πολύτιμα για τη σωστή ανάπτυξη του παιδιού σας: μπάρες δημητριακών
• επιδόρπια γιαουρτιού
• ρυζόγαλο
• φρούτα
• χυμός φρούτων
• μέλι

Της Φλώρας Κασσαβέτη, με τη συνεργασία του διαιτολόγου-διατροφολόγου Νίκου Κριαρά

http://www.mybabysworld.gr

5 σχόλια:

Σοφία Ζ. είπε...

Πολύ καλή ανάρτηση. Μπράβο Κωνσταντίνα (συνονόματη της κόρης μου). Να συμπληρώσω ότι η διατροφική αγωγή στην παιδική ηλικία, όσο και αν ακούγεται υπερβολικό άποτρέπει ή επιβραδύνει σε μεγάλο βαθμό την παρουσίαση σε μεγαλύτερες ηλικίες διαβήτη τύπου β.
Καληνύχτα!

KONSTANTINA είπε...

Καλημέρα Σοφία! Δεν μου φαίνεται καθόλου υπερβολικό έχεις δίκιο. Είμαι κι εγώ μανούλα και βρήκα το άρθρο πολύ ενδιαφέρον. Να τη χαίρεσαι τη μικρή σου! Φιλιά!

ΕΛΕΝΑ είπε...

Πολύ ενδιαφέρουσα, αλλά και πολύ χρήσιμη η ανάρτησή σου!!
Θα συμφωνήσω ότι δεν χρειάζονται υπερβολές, ούτε μπορούμε να στερήσουμε δια ροπάλου το γλυκό από ένα παιδάκι, εδώ δεν μπορούμε να το στερηθούμε εμείς!
Παν μέτρον άριστον!
Φιλιά, καλή σου μέρα!

elena είπε...

Πολύ ενδιαφέρουσα η ανάρτηση, με πολλές αλήθειες. Δεν βοηθά, ούτε η απαγόρευση, ούτε η χρήση του φαγητού ως ανταμοιβή ή ως μέσο ανακούφισης. Μακάρι εκτός από τους γονείς να γίνεται κατανοητό και σε γιαγιάδες - παππούδες...

KONSTANTINA είπε...

Γεια σου ΕΛΕΝΑ και elena!!!
Συμφωνώ και με τις 2 το παν μέτρον άριστον είναι το θέμα και όσο για τις γιαγιάδες και παππούδες...έλα μια βόλτα από το σπίτι μου και θα καταλάβεις!
Φιλάκια πολλά!

τι ειναι Ανθοϊαματα Bach και πως βοηθουν..

τι ειναι Ανθοϊαματα Bach και πως βοηθουν..
από την Κωνσταντίνα Βολονάκη